20 lệnh Git hữu ích mọi lập trình viên nên biết

Git là công cụ quản lý phiên bản không thể thiếu trong lập trình, giúp theo dõi và quản lý thay đổi trong mã nguồn của các dự án.

Dù các công cụ giao diện đồ họa (GUI) giúp đơn giản hóa thao tác, việc thành thạo dòng lệnh Git mang lại sự kiểm soát và linh hoạt tối đa. Dưới đây là 20 lệnh Git hữu ích mà mọi lập trình viên nên biết để tối ưu hóa quy trình làm việc hàng ngày.

Git Cheat Sheet

https://about.gitlab.com/images/press/git-cheat-sheet.pdf
https://education.github.com/git-cheat-sheet-education.pdf

1. Thiết Lập Cấu Hình Toàn Cầu

Chức năng: Xác định tên và email sẽ xuất hiện trong các commit của bạn. Thông tin này giúp các thành viên khác dễ dàng nhận diện ai đã thực hiện commit.

git config --global

git config --global user.name "Tên của bạn"
git config --global user.email "[email protected]"

💡 Mẹo: Sử dụng --local thay vì --global để cấu hình riêng cho từng dự án.

Ngoài ra, git config còn có một số options khác bạn có thể tham khảo

git config [<options>]

usage: git config [<options>]

Config file location
    --[no-]global         use global config file
    --[no-]system         use system config file
    --[no-]local          use repository config file
    --[no-]worktree       use per-worktree config file
    -f, --[no-]file <file>
                          use given config file
    --[no-]blob <blob-id> read config from given blob object

Action
    --[no-]get            get value: name [value-pattern]
    --[no-]get-all        get all values: key [value-pattern]
    --[no-]get-regexp     get values for regexp: name-regex [value-pattern]
    --[no-]get-urlmatch   get value specific for the URL: section[.var] URL
    --[no-]replace-all    replace all matching variables: name value [value-pattern]
    --[no-]add            add a new variable: name value
    --[no-]unset          remove a variable: name [value-pattern]
    --[no-]unset-all      remove all matches: name [value-pattern]
    --[no-]rename-section rename section: old-name new-name
    --[no-]remove-section remove a section: name
    -l, --[no-]list       list all
    --[no-]fixed-value    use string equality when comparing values to 'value-pattern'
    -e, --[no-]edit       open an editor
    --[no-]get-color      find the color configured: slot [default]
    --[no-]get-colorbool  find the color setting: slot [stdout-is-tty]

Type
    -t, --[no-]type <type>
                          value is given this type
    --bool                value is "true" or "false"
    --int                 value is decimal number
    --bool-or-int         value is --bool or --int
    --bool-or-str         value is --bool or string
    --path                value is a path (file or directory name)
    --expiry-date         value is an expiry date

Other
    -z, --[no-]null       terminate values with NUL byte
    --[no-]name-only      show variable names only
    --[no-]includes       respect include directives on lookup
    --[no-]show-origin    show origin of config (file, standard input, blob, command line)
    --[no-]show-scope     show scope of config (worktree, local, global, system, command)
    --[no-]default <value>
                          with --get, use default value when missing entry
    --[no-]comment <value>
                          human-readable comment string (# will be prepended as needed)

2. Hoàn Tác Commit Cuối (Không Mất Thay Đổi)

Chức năng: Hoàn tác commit cuối nhưng vẫn giữ các thay đổi trong giai đoạn "staged". Thường dùng khi commit nhầm.

git reset --soft HEAD~1

Ghi chú: Sử dụng --soft để hoàn tác commit nhưng không xóa các thay đổi đã staged.

3. Chỉnh Sửa Commit Cuối

Chức năng: Cập nhật lại nội dung hoặc mô tả commit cuối cùng, thường dùng để sửa thông tin sau khi đã commit.

git add .
git commit --amend -m "Mô tả commit mới"

Ghi chú: --amend cho phép bạn thay đổi commit cuối mà không tạo ra một commit mới.

4. Lưu Trữ Tạm Thời Các Thay Đổi Chưa Commit

Chức năng: Lưu trữ các thay đổi hiện tại mà không commit, giúp bạn chuyển nhanh sang nhánh khác hoặc thực hiện công việc khác.

git stash

💡 Lấy lại các thay đổi đã lưu trữ bằng lệnh git stash pop.

5. Xem Lịch Sử Commit Dưới Dạng Đồ Họa

Chức năng: Hiển thị lịch sử commit dưới dạng đồ họa đơn giản, giúp theo dõi nhánh và commit dễ dàng.

git log --graph --oneline --all

Ghi chú: --oneline rút gọn thông tin commit trên một dòng, và --all hiển thị tất cả nhánh.

6. Thay Đổi Tác Giả Của Commit

Chức năng: Cập nhật thông tin tác giả commit cuối cùng, giúp chỉnh sửa khi commit bằng thông tin sai.

git commit --amend --author="Tác giả mới <[email protected]>"

Ghi chú: --author thay đổi thông tin tác giả mà không tạo commit mới.

7. Kiểm Tra Sự Khác Biệt Của Các Thay Đổi Đã Staged

Chức năng: So sánh các tệp đã staged với phiên bản trước đó để xem chi tiết thay đổi.

git diff --staged

Ghi chú: --staged giúp bạn chỉ xem sự khác biệt ở những thay đổi đã staged.

8. Tìm Bug Bằng Bisect

Chức năng: Tìm kiếm commit cụ thể gây ra lỗi bằng cách chia đôi lịch sử commit và kiểm tra dần để xác định lỗi.

git bisect start
git bisect bad  # Commit hiện tại có lỗi
git bisect good <commit-hash>  # Commit không có lỗi

Ghi chú: Git sẽ tự động chia đôi lịch sử và yêu cầu bạn kiểm tra từng phần để xác định lỗi.

9. Rebase Để Làm Sạch Lịch Sử Commit

Chức năng: Tổ chức lại lịch sử commit, giúp kết hợp hoặc chỉnh sửa các commit gần nhau để dễ theo dõi.

git rebase -i HEAD~3

Ghi chú: -i bật chế độ tương tác, cho phép bạn chọn hành động cho từng commit.

10. Cherry-Pick Commit Cụ Thể

Chức năng: Áp dụng một commit từ nhánh khác vào nhánh hiện tại.

git cherry-pick <commit-hash>

Ghi chú: Dùng để sao chép một commit hữu ích từ nhánh khác mà không phải merge toàn bộ.

11. Liệt Kê Tất Cả Các Nhánh (Local Và Remote)

Chức năng: Hiển thị danh sách tất cả các nhánh trên cả local và remote.

git branch -a

Ghi chú: -a hiển thị tất cả các nhánh, bao gồm cả những nhánh trên remote.

12. Xóa Các Tệp và Thư Mục Không Được Theo Dõi

Chức năng: Xóa các tệp và thư mục mà Git không theo dõi, giữ cho repo gọn gàng.

git clean -fd

💡 Sử dụng -n để xem trước những gì sẽ bị xóa.

13. Theo Dõi Một Nhánh Upstream

Chức năng: Liên kết nhánh local với nhánh remote, giúp theo dõi và đồng bộ.

git branch --set-upstream-to=origin/main

Ghi chú: Hữu ích khi bạn làm việc với các nhánh remote và cần đồng bộ dễ dàng.

14. Gộp Commit Bằng Rebase Tương Tác

Chức năng: Kết hợp nhiều commit lại thành một commit duy nhất để lịch sử commit rõ ràng hơn.

git rebase -i HEAD~n  # Thay 'n' bằng số lượng commit

Ghi chú: Thao tác này giúp bạn chỉnh sửa, gộp, hoặc bỏ qua các commit không cần thiết.

15. Xem Tệp Tại Một Commit Cụ Thể

Chức năng: Xem nội dung của một tệp tại thời điểm commit cụ thể, giúp kiểm tra trạng thái mã nguồn.

git show <commit-hash>:đường/dẫn/tới/tệp

16. Chỉnh Sửa .gitignore Sau Khi Commit

Chức năng: Nếu quên cập nhật .gitignore, bạn có thể chỉnh sửa và loại bỏ các tệp không cần thiết sau khi commit.

echo "node_modules/" >> .gitignore
git rm -r --cached node_modules/
git commit -m "Cập nhật .gitignore"

Ghi chú: Lệnh này xóa tệp khỏi Git mà không xóa khỏi thư mục dự án.

17. Hoàn Tác Một Commit Đã Đẩy Lên

Chức năng: Hoàn tác các thay đổi từ một commit cụ thể mà không thay đổi lịch sử commit.

git revert <commit-hash>

18. Fetch Chỉ Metadata

Chức năng: Kiểm tra thay đổi mới trên remote mà không tải xuống toàn bộ dữ liệu.

git fetch --dry-run

19. Blame Một Dòng Code

Chức năng: Tìm thông tin ai đã chỉnh sửa từng dòng trong một tệp, giúp xác định người chịu trách nhiệm.

git blame đường/dẫn/tới/tệp

20. Reset Một Tệp Về Commit Cuối Cùng

Chức năng: Loại bỏ các thay đổi local cho một tệp cụ thể, khôi phục về trạng thái commit cuối.

git checkout -- đường/dẫn/tới/tệp

Kết Luận

Với các lệnh Git trên, bạn có thể quản lý mã nguồn một cách hiệu quả và tự tin hơn trong mọi dự án. Việc làm chủ dòng lệnh Git sẽ mang lại sự linh hoạt và tiện lợi khi xử lý các tác vụ phức tạp.